بررسی ارگونومی فعالیتهای کاربران در بخشهای اطلاع‌رسانی کتابخانه‌های دانشگاهی: بررسی موردی کتابخانه مرکزی دانشگاه تبریز

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه تبریز

2 تبریز، دانشگاه تبریز، کتابخانه مرکزی و مرکز اسناد دانشگاه

3 گروه علم اطلاعات و دانش شناسی، دانشگاه تبریز

10.22091/stim.2020.5541.1394

چکیده

هدف: هدف از این تحقیق بررسی ارگونومیک فعالیتهای کاربران در بخش‌ اطلاع‌رسانی کتابخانه‌ مرکزی دانشگاه تبریز بود.
روش: با توجه به کثرت جامعه آماری پژوهش، با استفاده از فرمول کوکران 385 نفر به عنوان حجم نمونه تعیین و به‌صورت نمونه‌گیری تصادفی انتخاب شدند. برای گردآوری داده های پژوهش از پرسشنامه محقق ساخته ای با مقیاس 5 درجه‌ای لیکرت استفاده شد و نتایج با استفاده از نرم‌افزار SPSS نسخه 22 تحلیل شد.
یافته‌ها: یافته های این پژوهش نشان دادند که بیشترین میزان استفاده روزانه از رایانه بین 1 تا 2 ساعت بود. 7/7 درصد از مراجعه کنندگان دارای بیماری اسکلتی- عضلانی بودند. میانگین نمرات دانشجویان شرکت کننده در پژوهش از نظر متغیر «ارگونومی عوامل محیطی کتابخانه مرکزی»، «متغیر انطباق نگرش و بهره‌گیری کاربران با اصول ارگونومی» و «متغیر رعایت اصول ارگونومیکی شخصی» به ترتیب برابر 77/2، 06/3، 85/2 به دست آمد. نتایج کلی این تحقیق نشان داد که دو متغیر «ارگونومی عوامل محیطی» ، و «رعایت اصول ارگونومیکی شخصی» به‌طور معنی‌داری پایین‌تر از حد متوسط و «انطباق نگرش و بهره‌گیری کاربران با اصول ارگونومی» در حد متوسط قرار دارند. ارگونومی عوامل محیطی در کاربران مرد به‌طور معنی‌داری بیشتر از کاربران زن است. همچنین سایر یافته های نشان دادند که از نظر آماری تفاوت معنی داری بین کاربران دارای بیماری اسکلتی-عضلانی و سایرین، دانشجویان مقاطع مختلف تحصیلی، و دانشجویانی با میزان استفاده متفاوت از رایانه از نظر میزان رعایت «ارگونومی عوامل محیطی»، «انطباق نگرش و بهره‌گیری کاربران با اصول ارگونومی» و رعایت «اصول ارگونومیکی شخصی» وجود ندارد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Ergonomic investigation of Information centers users in academic libraries: the University of Tabriz Library and documentation center study

نویسندگان [English]

  • Rasoul Zavaraqi 1
  • Nasrin Afshari 2
  • Torab Najjari 3
1 University of Tabriz, faculty of Education and Psychology, Department of Knowledge and Information Science
2 Library and Documentation Center, University of Tabriz
3 Department of Knowledge and Information Science, University of Tabriz
چکیده [English]

Aim: The aim of the research was investigating the ergonomic activities of users in the information center of the University of Tabriz library and documentation center.
Method: Regarding the diversity of the population of the research, 385 students selected as a sample by probabilistic methods. Finally, 300 students fulfilled the questionnaire. The researcher-developed questionnaire used as a data gathering tool and the data analyzed by the SPSS statistical package.
Finding: The findings of the research showed that users at most use computers daily between 1-2 hours. 7.7 percent of the students had the skeleton and muscular problems. The average score of environmental factors, user’s concordance and utilization of ergonomic principles and considering personal ergonomic principles are 2.77, 3.06, and 2.85. general findings showed that "ergonomy of environmental factors" and "considering personal ergonomic principles" are significantly lower than the average and "user’s concordance and utilization of ergonomic principles" variable is in average level. Findings also showed ergonomy of environmental factors of men significantly more than women. Also "ergonomy of environmental factors", "considering personal ergonomic principles" and "user’s concordance and utilization of ergonomic principles" are not statistically significant between students with the skeleton and muscular problem and others and between variant education levels and different daily use of computers

کلیدواژه‌ها [English]

  • Users ergonomy
  • academic libraries users
  • ergonomy of university of Tabriz central library users
CAPTCHA Image