نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناس ارشد علم اطلاعات و دانش‎‎شناسی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.

2 استادیار، گروه علم اطلاعات و دانش‎شناسی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.

3 استادیار، گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.

10.22091/stim.2020.4898.1347

چکیده

هدف: در پژوهش حاضر ویژگی‌های درونی (َمنِشی) و بیرونی (کُنشی) کتابدار کودک بررسی و سپس اولویت‌بندی شدند. این ویژگی‏ها شامل شایستگی در باورها، احساسات و عواطف و هیجانات، و امیال و اراده‎ها، و بایستگی‎ در گفتار و رفتار بوده و الگوی آن از فیلسوفی به نام تتنس که معاصر کانت بوده، أخذ شده است.
روش‌شناسی: پژوهش در دو مرحله و با دو روش انجام شد. مرحلۀ اول (کیفی) شامل تحلیل متون داخلی و خارجی و مصاحبه با خبرگان جهت استخراج ویژگی‎ها ذیل مقولات پنج‎گانه بود و در آن، از روش تحلیل مضامین استفاده شد. مرحلۀ دوم (کمّی)، شامل رتبه‎بندی مؤلفه‎های استخراجی با نظر خبرگان بود که در آن از روش تحلیل سلسله‎مراتبی، ابزار پرسشنامۀ ای‎اچ‎پی و نرم‎افزار اکسپرت‎چویس استفاده شد.
یافته‎ها: یافته‎ها نشان داد که مؤلفه‎ها در سه سطح حداقلی، پایه و ایدئال قابل تقسیم‌اند و سطح حداقلی شامل مهم‌ترین معیارها است. در سطح حداقلی و در مقولۀ باورها، دانش درباره روانشناسی  رشد و متون و ادبیات کودک (رتبۀ 1، 346/0)، اولویت‎دهی به جمع‎گرایی (رتبۀ 2، 265/0)، درک حساسیت کودک (رتبۀ 3، 218/0)، و باور به حقوق کودک (رتبۀ 4، 171/0) جزو مهم‌ترین‎ها بودند. در مقولۀ عواطف، آرامش روان (رتبۀ 1، 385/0)، بشاشیت (رتبۀ 2، 213/0)، شوق به کار با کودک (رتبۀ 3، 152/0) و روحیۀ خدمت‌گزاری (رتبۀ 4، 150/0) قرار گرفتند. در مقولۀ امیال، اراده به در دسترس بودن (رتبۀ 1، 429/0)، خودانگیختگی (رتبۀ 2، 314/0)، میل به کار با خانواده‎ها (رتبۀ 3، 168/0)، و رغبت به تغییر در محیط (رتبۀ 4، 09/0) دسته‌بندی شدند. در مقولۀ گفتار، خوش‎آهنگی کلامی (رتبۀ 1، 421/0)، مهارت‎های ارتباط گفتاری و شنیداری (رتبۀ 2، 228/0)، قدرت اقناع و استدلال (رتبۀ 3، 225/0)، و توانایی شبکه‎سازی بین افراد (رتبۀ 4، 127/0) قرار گرفتند. نهایتاً در مقولۀ رفتار، توانایی در فضاسازی (رتبۀ 1، 324/0)، مهارت‎های کتابشناختی (رتبۀ 2، 266/0)، تسلط در آموزش نفر به نفر (رتبۀ 3، 262/0)، و توانمندی در آراستگی و نظم (رتبۀ 4، 148/0) قرار گرفتند.
نتیجه‌گیری: یافته‌ها نشان می‎دهد شایستگی‎های منشی و بایستگی‎های کنشی مورد قبول برای کتابدار کودک گرایش به ویژگی‎های جمع‌گرا دارد تا فردگرا و این بر خلاف آموزش‎های دانشگاهی، سبک زندگی شهری، و قوانین و مقررات اجتماعی است که غیرمستقیم فردگرایی را تبلیغ می‌کنند. لذا، برای تربیت کتابدارانی با این ویژگی‌ها، نیاز به آموزش روش‎های خودآموزی، روش‎های آموزش، دانش روانشناسی و کتابشناسی، و نیز تلاش در تغییر مرام اخلاقی آنان به سمت اجتماع‎گرایی، منافع جمعی و دگرخواهی است که مورد آخر، کار بسیار دشواری است.
 

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Personal Characteristics and Practical Skills of a Children’s Librarian in Iran

نویسندگان [English]

  • Nader Akbari Baris 1
  • Mahdi Shaghaghi 2
  • Amir-Reza Asnafi 3

1 M.A., Knowledge & Information Science, Shahid Beheshti University, Tehran, Iran.

2 Assistant Professor, Dept. of KIS, Shahid Beheshti University, Tehran, Iran.

3 Assistant Professor, Department of Information Science, University of Shahid Beheshti, Tehran, Iran.

چکیده [English]

This research aims to determine essential traits, characters, manners and skills of children librarians for work in Iranian Libraries. Initially, following Johannes Nikolaus Tetens, we categorized Librarians characteristics in 5 category: believe, emotive, volitive, discursive and active spheres. This research has two phase and then two method. In the first stage that was qualitative stage, we analyzed all related texts, and interviews with experienced experts (20 interviews) by means of theme analysis method to extract main elements. In second phase, we prioritized the extracted elements by Analytical Hierarchy Process (AHP) method using AHP questionnaire (17 expert filled them) and expert choice software. Results showed 20 minimum elements children librarians should have: believe to child’s rights, believe to child’s sensibility, believe to priority of collectivism, and knowledge about child literature and child psychology (believe category); enthusiasm for child work, having service mood, being cheerful, psychic relax (emotive category); tendency to work with households, self-motivation, willingness to be accessible, zest for change in environment (volitive category); speaking skills, persuasion and reasoning skills, networking skills, euphony (discursive category); ability to arrange decorate and dress, ability to design area, person to person education skills, and bibliographic and technical service skills (active category).

کلیدواژه‌ها [English]

  • children librarian
  • kids librarian
  • school librarian
  • child education
CAPTCHA Image