تحلیل عملکرد و بهبود فرایندهای انتشار مقاله با رویکرد فرایندکاوی (مطالعه موردی: نشریه علوم و فنون مدیریت اطلاعات)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استاد ، گروه مهندسی صنایع، دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه قم، قم، ایران

2 دانشجوی دکتری علم اطلاعات و دانش شناسی، گروه علم اطلاعات و دانش شناسی، دانشگاه قم، قم، ایران

10.22091/stim.2025.11475.2170

چکیده

هدف: در سال‌های اخیر، انتشار مقالات علمی در ایران روند روبه‌رشدی داشته است. این رشد به دلایلی همچون توسعۀ دوره‌های تحصیلات تکمیلی، الزام دانشجویان و اعضای هیئت‌علمی به انتشار مقالات علمی پژوهشی، و تأثیرگذاری میزان مقالات بر ارتقاء رتبۀ دانشگاه‌ها و اعضای هیئت‌علمی انجام شده است. عواملی مانند ارزیابی استادان و رتبه‌بندی دانشگاه‌ها، پذیرش دانشجویان دکتری، و تبدیل وضعیت استخدامی اعضای هیئت‌علمی نیز تأثیر قابل‌توجهی در این روند دارند. از سوی دیگر، فرایند انتشار مقاله شامل چندین مرحلۀ مهم از جمله نگارش، داوری، بازنگری، و در نهایت انتشار است که هر کدام با چالش‌ها و زمان‌بر بودن مراحل روبه‌رو هستند. ازاین‌رو، بهره‌گیری از روش‌های نوین مانند فرایندکاوی برای تحلیل و بهبود این فرایندها می‌تواند به کاهش زمان، بهبود کارایی، و افزایش کیفیت مقالات کمک کند. هدف اصلی این پژوهش تحلیل عملکرد و بهبود فرایندهای انتشار مقالات علمی با رویکرد فرایندکاوی است. این پژوهش به‌دنبال پاسخ به دو سؤال کلیدی است: 1) مدل فرایند انتشار مقاله به چه شکل است؟ و 2) گلوگاه‌ها و فعالیت‌هایی که بیشترین زمان یا تکرار را در فرایند انتشار دارند کدام‌اند؟ علاوه‌بر این، این پژوهش بر اهمیت بهبود کیفیت فرایندهای نشر و افزایش کارایی آن‌ها تمرکز دارد، تا با آن زمان لازم برای انتشار مقالات کاهش یابد و تأثیرگذاری علمی مقالات افزایش پیدا کند.
روش‌شناسی: پژوهش حاضر از رویکرد فرایندکاوی به‌مثابه یک روش کارآمد برای تحلیل، بهبود، و طراحی مجدد فرایندهای سازمانی استفاده می‌کند. فرایندکاوی روشی است که با تحلیل داده‌های ثبت‌شده در سیستم‌های اطلاعاتی، به کشف مدل‌های فرایندی و شناسایی ناکارآمدی‌ها کمک می‌کند. این رویکرد شامل سه فاز اصلی است: 1) کشف، 2) انطباق، و 3) بهبود. در فاز کشف، بدون استفاده از هرگونه اطلاعات اولیه، از داده‌های ثبت‌شده برای تولید مدل فرایند استفاده می‌شوند. این مدل به ما کمک می‌کند تا شیوۀ اجرای فرایندها در واقعیت را درک کنیم. فاز انطباق شامل مقایسۀ مدل فرایند با داده‌های واقعی است تا هرگونه عدم انطباق بین فرایند برنامه‌ریزی‌شده و رفتار واقعی مشخص شود. در نهایت، فاز بهبود با شناسایی گلوگاه‌ها و ناکارآمدی‌های موجود، به طراحی و پیاده‌سازی تغییرات به منظور بهینه‌سازی فرایندها می‌پردازد.
یافته‌ها: نتایج پژوهش نشان داد که فرتیند انتشار مقالۀ علمی شامل مراحل متعددی است که هر یک زمان و منابع مختلفی را به خود اختصاص می‌دهند. مهم‌ترین مراحل این فرایند شامل دریافت مقاله از سامانۀ نشریه، ارزیابی اولیه مطابق با شاخص‌های اصلی، بررسی مشابهت‌یابی، ارسال مقاله به داوران متخصص، پیگیری اصلاحات نویسندگان، و در نهایت تأیید نهایی برای انتشار است. این مراحل در نشریات مختلف ممکن است با تغییرات جزئی همراه باشند، اما روند کلی مشابه است. یکی از اصلی‌ترین گلوگاه‌های شناسایی‌شده در این پژوهش، زمان‌بر بودن فرایند داوری و بازنگری مقالات است. این بخش از فرایند بیشترین تأخیر را ایجاد می‌کند و گاهی تا چندین ماه به طول می‌انجامد. برای مثال، مدت زمانی که صرف ارزیابی اولیۀ مقالات، بررسی مشابهت‌یابی، و اعلام نظر داوران می‌شود، معمولاً بیشتر از حد انتظار است. تحلیل داده‌های فرایندکاوی نشان داد که برخی از این تأخیرها را می‌توان با بهره‌گیری از ابزارهای خودکارسازی کاهش داد. به‌ویژه، استفاده از سیستم‌های مشابهت‌یابی خودکار می‌تواند زمان صرف‌شده برای ارزیابی اولیۀ مقالات را کاهش دهد و باعث تسریع در فرایند شود.
یافته‌های دیگر پژوهش نشان داد که فرایند داوری مقالات علمی در نشریات با سطح بالاتر علمی معمولاً پیچیده‌تر و زمان‌برتر است. این پیچیدگی به دلیل تعداد زیاد مقالات ارسالی و نیاز به داوری تخصصی است. از سوی دیگر، پژوهشگران دریافتند که بهبود زمان‌بندی مراحل مختلف فرایند نشر و استفاده از ابزارهای پیشرفته نظیر سیستم‌های اطلاعاتی می‌تواند به کاهش تأخیرها کمک کند. همچنین، با بهبود هماهنگی بین اعضای هیئت‌تحریریه و داوران، فرایند بازنگری و اصلاحات تسریع می‌شود.
نتیجه‌گیری: این پژوهش با استفاده از رویکرد فرایندکاوی به تحلیل و بهبود فرایندهای انتشار مقاله در نشریات علمی پرداخته است. نتایج نشان می‌دهد که یکی از اصلی‌ترین چالش‌های موجود در این فرایند، زمان‌بر بودن مراحل داوری و بازنگری مقالات است. ازاین‌رو، بهره‌گیری از ابزارهای خودکارسازی و بهینه‌سازی فرایندها می‌تواند به کاهش زمان صرف‌شده برای انتشار مقالات کمک کند. علاوه‌بر این، شناسایی گلوگاه‌ها و نقاط ضعف در فرایند می‌تواند به بهبود کیفیت مقالات و افزایش کارایی نشریات علمی منجر شود. پیشنهاد می‌شود نشریات علمی از رویکردهای پیشرفته مانند فرایندکاوی و ابزارهای اطلاعاتی مدرن برای تحلیل و بهبود فرایندهای خود استفاده کنند تا ضمن ارتقاء کیفیت، زمان لازم برای انتشار مقالات را کاهش دهند. در نهایت، این پژوهش بر اهمیت نقش نشریات علمی در تبادل دانش و ارتقاء سطح علمی جامعه تأکید می‌کند. بهبود فرایندهای نشر می‌تواند به ارتقاء کیفیت مقالات علمی و افزایش تأثیرگذاری آن‌ها در سطح ملی و بین‌المللی منجر شود.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Performance Evaluation and Enhancement of the Manuscript Publication process Using Process Mining(Case Study: Journal of Science and Techniques of Information Management)

نویسندگان [English]

  • Jalal Rezaeenour 1
  • mohammadreza nasiri 2
1 Professor,, Department of Industrial Engineering, University of Qom, Qom,, Iran.
2 PhD student in Information Science and Knowledge Studies, University of Qom، Qom، Iran
چکیده [English]

Objective: In recent years, the publication of scholarly articles in Iran has increased significantly. This growth can attributed to factors such as the expansion of graduate programs, publication requirements for faculty and students, and the influence of publication metrics on inistitutional and faculty rankings. Evaluations of faculty performance, university rankings, doctoral admissions, and promotions criteria have further reinforced this trend. However, the manuscript publication process -which includes writing, peer review, revision, and final publication -is often lengthy and challenging. Consequently, employing innovative methods such as process mining can help reduce processing time, enhance efficiency, and improve article quality. The main objective of this study is to analyze and improve the performance of academic manuscript publication processes using process mining. The research addresses two key questions: 1) What is the process model for article publication? and 2) What are the bottlenecks and the most time-consuming or frequent activities in the publication process? Furthermore, this study highlights the importance of enhancing the quality and efficiency of publication processes to shorten publication timelines and increase the scholarly impact of articles.
Methodology: This research applies process mining as an effective approach for analyzing, improving, and redesigning organizational processes. Process mining utilizes event logs from information systems to discover process models and identify inefficiencies. The methodology comprises three main phases: discovery, conformance, and enhancement. In the discovery phase, event logs are used to generate a process model without prior assumptions, revealing how processes are actually executed. The conformance phase compares the discovered model with actual data to detect deviations between intended and real process behaviors. Finally, the enhancement phase focuses on identifying bottlenecks and inefficiencies to design and implement process optimizations.
Findings: The findings indicate that the academic article publication process consists of multiple stages, each requiring varying amounts of time and resources. Key stages include manuscript submission through the journal system, initial screening based on specific criteria, similarity checking, assignment to expert reviewers, follow-up on author revisions, and final approval for publication. Although minor variations may exist across journals, the overall process remains similar. A major bottleneck identified is the time-consuming peer review and revision stage, which often causes significant delays—sometimes lasting several months. For instance, the time required for initial assessment, similarity checks, and reviewer feedback frequently exceeds expectations. Process mining analysis suggests that some delays can be reduced through automation. Specifically, automated similarity-checking systems can accelerate initial screening and streamline the process.
Additional findings reveal that the peer review process in higher-tier journals tends to be more complex and time-intensive due to higher submission volumes and the need for specialized evaluations. The study also suggests that improved scheduling of publication stages, along with advanced information systems, can help reduce delays. Better coordination among editorial board members and reviewers may further expedite the review and revision process.
Conclusion: Using process mining, this research has analyzed and proposed improvements for the manuscript publication process in academic journals. The results highlight that a primary challenge lies in the prolonged peer review and revision stages. Therefore, adopting automation tools and process optimization can significantly reduce publication time. Identifying bottlenecks and weaknesses also contributes to enhancing article quality and increasing journal efficiency. It is recommended that academic journals employ advanced approaches such as process mining and modern information systems to analyze and refine their workflows, thereby improving quality and shortening publication timelines.
Ultimately, this study underscores the vital role of academic journals in knowledge dissemination and scholarly advancement. Optimizing publication processes can elevate the quality of scholarly articles and amplify their impact at both national and international levels.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Manuscript publication processes
  • Performance Analysis
  • Process Improvement
  • Process Mining
  • Manuscript publication
  • Improving the manuscript publishing process
  • Journal of Science and Techniques of Information Management
ابرامی، ه. (1378). شناختی از دانش‌شناسی: علوم کتابداری و دانش‌رسانی. به کوشش رحمت‌اله فتاحی. نشر کتابدار.
  ابویی اردکان، م.، میرزایی، س. ا.، و شیخ شعاعی. (1391). فرایند داوری مقالات در مجلات علمی ایران. پژوهشنامه پردازش و مدیریت اطلاعات، 28 (2) 305-346.
  احمدی، م.، و کریمی، ا. (1391). داوری مقالات علمی پژوهشی: ابزار کنترل راهبردی برای ارتقا سطح دانش. کتاب ماه کلیات، 177، 20-25.
  علیزاده، س.، و کشفی. (1400). قدرت و پژوهش: جستاری انتقادی در باب فرآیند انتشار مقالات در نشریات حوزه مطالعات هنر. مطالعات هنرهای زیبا، 2(6)،119-121.
  غیاثی، س.، عباسی، ر.، و صفری، س. (1399). ارائه چارچوبی برای اصلاح و بهبود فرآیندها با استفاده از رویکرد ترکیبی QFD و تصمیم‌گیری چندمعیاره در بستر استاندارد BPMN. مدیریت فردا، 19(64)، 53-72.
  خوشخوی نیلاش، ا.، و تمجید یامچلو، ر. (1400). تحلیل عملکرد و بهبود فرایندهای ارائه تسهیلات سرمایه در گردش با رویکرد فرایندکاوی: مطالعه موردی فرایندهای ارائه تسهیلات بانک صنعت و معدن. مطالعات مدیریت کسب و کار هوشمند، 9 (36)، 37-71.
  کریمی، ف.، غضنفری، م.، رسولی، م.، و معافی، م. (1400). ارتقاء عملیات حمل و نقل هوایی هوشمند با استفاده از رویکرد فرآیندکاوی. پژوهشنامه حمل و نقل، 18 (3)، 153-170.
  محسنی، م. (1378). مدیریت مجلات. نشر کتابدار.
  محمدی، م. (1396). فرآیندکاوی بخش بستری کوتاه‌مدت در یک بیمارستان. پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه تربیت مدرس.
  نشاط‌دوست، ح.، مظاهری، م.، و اژه‌ای، ج. (1381). روش نگارش مقالات پژوهشی روانشناختی. مجله روانشناسی، 6 (2)، 164-185.
  ولایی، ن.، کوثریان، م.، نصیری، ا.، و موسوی، س. ف. (1385). بررسی کمی و کیفی مقالات. مجله علمی پژوهشی دانشگاه علوم پزشکی مازندران، 16(52)، 1-47.
  حسینی، س. ی.، مصلح، ع.، و حسینی، م. (1397). تحلیل فرآیندهای الکترونیکی با استفاده از تکنیک فرآیندکاوی (مورد مطالعه: فرآیند ترفیع پایه اعضای هیئت علمی دانشگاه خلیج فارس). چشم انداز مدیریت صنعتی، 8 (29)، 113-135.
Abouei Ardakani, M., Mirzaei, S. A., & Sheikh Shoaee. (2012). The review process of articles in Iranian scientific journals. Journal of Information Processing and Management Research, 28(2), 305–346. [In Persian]
Abrami, H. (1999). An introduction to epistemology: Librarianship and information sciences (R. Fattahi, Ed.). Tehran: Ketabdar Publishing. [In Persian]
Ahmadi, M., & Karimi, A. (2012). Review of scientific research articles: A strategic tool for knowledge enhancement. Ketab-e Mah Kolliyat, 177, 20–25. [In Persian]
Alizadeh, S., & Kashfi. (2021). Power and research: A critical essay on the publication process in art studies journals. Fine Arts Studies, 2(6), 119–121. [In Persian]
Ghiathi, S., Abbasi, R., & Safari, S. (2020). A framework for improving processes using a hybrid QFD and multi-criteria decision-making approach within the BPMN standard. Tomorrow’s Management, 19(64), 53–72. [In Persian]
Hosseini, S. Y., Mosleh, A., & Hosseini, M. (2018). Analysis of electronic processes using process mining techniques (Case study: Promotion process of faculty members at Persian Gulf University). Industrial Management Perspectives, 8(29), 113–135. [In Persian]
Karimi, F., Ghazanfari, M., Rasouli, M., & Maafi, M. (2021). Enhancing intelligent air transport operations using process mining approaches. Transportation Research Journal, 18(3), 153–170. [In Persian]
Khoshkhoy Nilash, A., & Tamjid Yamcheloo, R. (2021). Performance analysis and improvement of working capital lending processes using process mining: A case study of the lending processes of the Industry and Mine Bank. Business Intelligence Management Studies, 9(36), 37–71. [In Persian]
Kubrak, K., Milani, F., & Nolte, A. (2022, May). Process mining for process improvement—An evaluation of analysis practices. In International Conference on Research Challenges in Information Science (pp. 214–230). Springer International Publishing.  
Mohammadi, M. (2017). Process mining in the short-term hospitalization ward of a hospital (Master’s thesis). Tarbiat Modares University. [In Persian]
Mohseni, M. (1999). Journal management. Tehran: Ketabdar Publishing House. [In Persian]
Valaei, N., Kowsarian, M., Nasiri, A., & Mousavi, S. F. (2006). Quantitative and qualitative analysis of articles. Scientific Research Journal of Mazandaran University of Medical Sciences, 16(52), 1–47. [In Persian]
CAPTCHA Image